Over kinderen, hun psychische problemen, hun ouders en hun behandelaars.

Samenwerking in onderwijs en jeugdzorg: samen een nieuwe taal ontwerpen?

Bij de jeugdzorginstelling is Kevin cliënt, op zijn basisschool is hij leerling. Bij de jeugdzorginstelling heeft de gezinsbehandelaar een hulpverleningsplan voor thuis geschreven, op school heeft de intern begeleider een ontwikkelingsperspectief voor Kevin opgesteld. Verschillende benamingen en typeringen, maar… het gaat hier om hetzelfde kind! Wat betekenen die verschillende talen eigenlijk voor Kevin? Hieronder ga ik in op de risico’s, en schets ik vooral de kansen van samen, want samenwerking in onderwijs en jeugdzorg is bijzonder waardevol voor het kind.

PuzzelstukjesThuis is Kevin kind, kind van zijn ouders. Buiten zijn huis komt hij in verschillende leefwerelden. De nieuwe Jeugdwet van 2015, zou de buiten-leefwerelden van kinderen in onderwijs en jeugdzorg dichter bij elkaar moeten brengen. Praktijk is dat deze leefwerelden ook echt twee verschillende werkvelden zijn. Met eigen complexe bekostigingsmethoden en professionals met hun eigen vakjargon. Bijna logisch dat daar grote verschillen zijn, maar eigenlijk zijn de overeenkomsten veel groter. Immers, in beide werelden staan kind en ouders centraal.

Taalverschillen zorgen voor een kloof

Twee werelden met hun eigen taal. Dat verbindt niet. Sterker nog, dat zorgt voor wij-zij-denken. Hoe kunnen we met elkaar bruggen slaan? Bruggen die nodig zijn, zodat zorg voor kinderen ook echt anders wordt. Zodat echte transformatie plaats kan vinden naar integrale systeemaanpakken. Naar aanpakken met passende, samenhangende interventies die gericht zijn op zowel kind-, ouder- als schoolfactoren.

Knowing me, knowing you

Bekend maakt bemind, zo is mijn ervaring. Daar waar professionals kennismaken en ervaringen met elkaar uitwisselen, groeit gezamenlijke drive en energie. Het loont dus om dit te organiseren. Zo bracht Karakter, een regionaal expertisecentrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie, in 2014 partners uit vele richtingen samen rond het thema ‘ambulantisering’. Het gaat hier om de ontwikkeling binnen de jeugdzorg van behandelvormen waarbij kinderen meer thuis intensieve ondersteuning krijgen, in plaats van met langdurige opnames buiten huis. Het was een bijzonder waardevol treffen. Partners legden eerste contacten en maakten afspraken voor krachtenbundeling. Karakter en Marant zaaiden bijvoorbeeld daar de kiem voor het nu lopende gezamenlijke innovatieproject Schoolverzuim. In dit project slaan onderwijs en zorg de handen ineen om het verzuim van kinderen met een psychiatrische stoornis terug te dringen. Een mooi voorbeeld van succes door elkaar beter te leren kennen.

Kennismaken 2.0

Contacten leggen, kennismaken en netwerken. Door de schaalgrootte blijven effecten van deelname aan landelijke congressen vaak beperkt, vind ik. Op zoek naar kansen tot versnelling? Beleg een bijeenkomst dichter bij huis met relevante samenwerkingspartners voor de eigen organisatie. Door samen met en van elkaar te leren, vindt over en weer versterking van expertise plaats. Win-win!

Make a date!

Prima dat professionals elkaar leren kennen, maar wat heeft Kevin daaraan? Zijn situatie vraagt een actiestand. Veel recente succesvoorbeelden van samenwerking tussen onderwijs en jeugdzorg kenmerken zich door de proeftuinbenadering. Men ontmoet elkaar aan de hand van een actuele casus en doet zo samen praktische werkervaring op.

Die fysieke ontmoeting, letterlijk the whole system in the room, is heel krachtig. Ouders en het liefst ook het kind of de jongere bespreken met professionals vanuit én onderwijs én zorg wat het kind nodig heeft. Op school én thuis.
Hulp komt sneller en in samenhang op gang. Gaandeweg vindt zo ontwikkeling van een gezamenlijke taal plaats. Een nieuwe taal waarin Kevin centraal staat, in al zijn leefwerelden. Zodat Kevin niet meer cliënt, leerling of casus is, maar gewoon Kevin!

Judith van den Broek Over Judith van den Broek

GZ-psycholoog | unitmanager Behandelpraktijk Marant | verbinding passend onderwijs & jeugdzorg | lezen & dyslexie | praten & dansen | family & friends | leven & beleven

Reacties

  1. Vanaf 2010 is er in de regio Haaglanden & Zuid-Holland Noord een initiatief vanuit het onderwijs ontstaan. Inmiddels worden er 2000 jongeren per jaar met een gezamenlijke taal en visie begeleid. 230 scholen worden in deze regio’s bediend door een netwerkorganisatie van 18 zorgaanbieders. Jongeren hun ouders en mentor krijgen ondersteuning van een professional op maat. Een collectief van 130 professionals met een pallet aan deskundigheid kunnen binnen een week worden ingezet. Het concept is Pluscoach. Het is weliswaar een initiatief van het VO en MBO maar ook prima toepasbaar op het basisonderwijs. meet weten? http://www.pluscoach.nu

  2. moederkevanx zegt:

    Waarom kijk jeugdzorg en William schrikker groep en ook de gemeente niet in het belang van het kind wandt dat zie je bij mijn dochter wandt hun luisteren niet wat mijn dochter zegt wandt mijn dochter wordt 23 juni 18 en mijn dochter wilde bij moeder in de buurt wonen beleid wonen maar dat wilde wsg niet wandt mijn dochter moet in de instellingen blijven wonen en als mijn dochter toch bij moeder ging wonen ging Willem schrikker groep er voor zorgen dat mijn dochter niet naar school kan gaan en dan krijg mijn dochter ook geen werk dat zei voogd Willem schrikker groep hun zijn mijn dochter gewoon bang aan het maken ik moeder van [naam verwijderd door de redactie] weet niet of Willem schrikker groep voogd [naam verwijderd door de redactie] dat mag zegen tegen mijn dochter

  3. In Eindhoven is op een vijftal scholen voor voortgezet onderwijs een pilot geweest, Schoolteams, waarbij diverse disciplines optimaal samenwerkten tbv de leerling en zijn ontwikkeling. Vanuit voormalig’cluster 4′ (gedragsprobleatieken. Add. Adhd ass enz) wordt al jaren oa door de ambulante begeleiders samengewerkt en overlegd met school, ouders en externe zorg

  4. Gezinhuisvader zegt:

    Ben weer leerkracht en nog steeds gezinshuisouder. Ik zie en merk nu pas de verschillen. Ook de moeilijkheden en onwetendheid van beide doelgroepen van elkaar. Er kan nog heel veel van elkaar geleerd worden.

  5. Inderdaad… Heldere en gemeenschappelijke taal over samen leven op basis van het systeem van onze leefwereld helpend?! https://kennisnetjeugd.nl/blog/13-1-gezin-1-plan-1-taal

vorige post:
volgende post: