Over kinderen, hun psychische problemen, hun ouders en hun behandelaars.

Outside the box, into the boat: een kijkje bij het F-ACT Jeugd-team en Peter

Een uitgewoond scheepje bleek een belangrijke stap te zijn in de hulp aan de zorgmijdende Peter. Hij kon met dit dak boven zijn hoofd weer starten met een regelmatiger leven. Een kijkje in het dagelijks werk van een jeugd-F-ACT-team in de Zaanstreek.

Peter is een laagbegaafde jongen van 17 met ADHD en een gedragsstoornis met psychotische kenmerken. Zijn familie en vrienden zijn zo wanhopig dat ze niet meer weten wat ze voor hem kunnen betekenen. Peter kan erg bedreigend zijn en is onvoorspelbaar in zijn gedrag. Het jeugd-F-ACT-team start met een behandeling, nadat Peter na een heftige escalatie uit een begeleid-wonenproject is gestuurd. Hij wil geen hulp meer, neemt geen medicatie. Met zijn moeilijke gedrag in combinatie met zijn laagbegaafdheid raakt hij dakloos. Het zwervende bestaan ontregelt hem volledig. Hij verzorgt zich niet meer, eet onregelmatig en hangt op plekken waar hij dan telkens weer weggestuurd wordt.

Contact opbouwen

Ik probeer als behandelaar echt contact met hem op te bouwen, zodat ik zicht krijg op zijn psychische functioneren. En ik met hem kan werken aan het vinden van een woonplek, om van daaruit te stabiliseren. Ik kom dagelijks bij hem langs op de plek waar hij zich dan bevindt en probeer allerlei praktische ondersteuning in zijn dagelijks leven uit. Met name gericht op het vinden van een dagbesteding, zodat hij een duidelijker leefritme en financiële middelen krijgt om weer grip op zijn bestaan te krijgen. Ik kom telkens met een collega vanuit de psychiatrie (Lucertis) of vanuit de zorg voor licht verstandelijk beperkten (LVB, Lijn5). Zo combineren we de verschillende werkvelden bij zijn problematiek. En zowaar: hij gaat me vertrouwen en staat steeds meer open voor begeleiding. Ik richt me op het vinden van een stabiele dagbesteding, waarbij hij kan douchen en eten en waar hij kan zijn wie hij is. Toen dit lukte wilde hij, na een crisis, wel iets met medicatie proberen. Een doorbraak!

Wonen, maar waar is er plaats voor hem?

Het cruciale probleem blijft het vinden van een woonplek. Binnen het reguliere woningaanbod en ook bij RIBW’s valt hij steeds buiten de prijzen (te laag IQ, te veel psychiatrie, te ongemotiveerd, vul de rij maar aan), of zijn de wachtlijsten te lang. Hij kan door z’n zwervende bestaan heel moeilijk zijn dagbesteding volhouden en op vaste tijden zijn medicatie nemen. En dan start de vicieuze cirkel opnieuw.

Scheepje: outside the box, into the boat

Na een tijdje bijna letterlijk tegen de muren aan te lopen, probeer ik daar met het F-ACT-team overheen te kijken en te fantaseren over een oplossing. Iemand zegt zomaar ‘Desnoods gaat hij in een bootje wonen’. Dat blijkt de aanzet tot een outside-the-box oplossing: we vinden een uitgewoond scheepje op een beschutte plek waar de gemeente en de buurt hem gedogen. Het begin van een stabiel leven, waarbij hij zich verder kan ontwikkelen. Peter ziet het erg zitten en wil van hieruit verder bouwen aan een prettiger leven.

Wat is F-ACT?

F-ACT staat voor Flexibel Assertive Community Treatment. Dit is een bewezen effectieve behandelmethode bedoeld voor cliënten met langer durende psychiatrische klachten die vastlopen op meerdere leefgebieden. De aanpak valt onder bemoeizorg. In de Zaanstreek bestaat het team uit medewerkers vanuit diverse organisaties zoals Lucertis, Spirit, BJAA, Lijn 5, Brijder en Odibaan. Samenwerken vanuit verschillende organisaties/expertises binnen het jeugd-F-ACT werkt! Met elkaar kijk je vanuit verschillende expertises en werkvelden naar een casus, waardoor we alle probleemgebieden goed kunnen belichten en behandelen.

Wat maakt het succes? En kan het ‘wijkteam’ dit niet zelf?

De succesfactoren binnen het F-ACT-concept: contact met een lange adem, heel veel tijd investeren, deskundige gezamenlijke aanpak van psychiatrische problemen (medicatie en controle!) en praktische ondersteuning bij de financiën, het organiseren van dagbesteding en (iets bijzonders) durven doen! Het is een combinatie van heel intensieve hulp (hem dag aan dag opzoeken en contact maken) en een gecombineerde expertise vanuit jeugdzorg, jeugd-LVB en de psychiatrie. Dat maakt deze aanpak tot een specialisme waarvoor het sociale wijkteam of het jeugdteam niet voldoende ruimte en kennis hebben. Als het straks met Peter beter gaat, kan het wijkteam de begeleiding van ons overnemen, zo hopen we.

Over Raymy Warta

maatschappelijk werkster bij Spirit | houdt van reizen en lekker eten | lid van het F-ACT-team | werkt met name met gezinnen en het netwerk rond jongeren | bezoekt graag een concert of voorstelling | heeft veel individuele begeleidingscontacten gericht op versterking van praktische en emotionele vaardigheden

Reageren